درد دنبالچه (کوکسیدینی) بر اثر ضربه به مهره های انتهای ستون فقرات

درد دنبالچه (کوکسیدینی) بر اثر ضربه به مهره های انتهای ستون فقرات

منظور از کوکسیدینی دردی است که در ناحیه دنبالچه متمرکز شده است، دنبالچه یک ساختار مثلث مانند دارد و گاهی اوقات باعث بروز درد شدید و بروز علائمی نظیر اسپاسم عضلانی میگردد. دنبالچه از ۳ تا ۵ مهره تشکیل شده است که به یکدیگر متصل هستند و به طور مستقیم زیر ناحیه ستون فقرات که سارکوم نامیده شده است، قرار دارند. به علت چسبندگی مهره این قسمت حرکت چندانی ندارد اما وزن بدن را، به ویژه در حالت نشسته، تحمل می‌کند. در این قسمت تعداد زیادی از رباط‌ها، تاندون‌ها، و عضلات به هم متصل می‌شوند. به طور کلی عضلات باسن و رباط‌های لگن در این ناحیه قرار دارند. عضلات و رباط‌های این ناحیه از لگن محافظت کرده و حرکات روده را تنظیم میکنند. درد دنبالچه به صورت خود به خود و بدون درمان بهبود نخواهد یافت و بیمار باید برای درمان به پزشک مراجعه کند.

فاکتورهای خطر احتمالی
آسیب دیدگی دنبالچه در زنان شیوع بیشتری دارد زیرا لگن زنان بزرگتر است و در نتیجه دنبالچه مستعد آسیب دیدگی بیشتر ‌می‌باشد. زایمان، چاقی، و مشکلات ستون فقرات از فاکتورهای بسیار شایع برای درد و آسیب دیدگی دنبالچه محسوب می‌شوند.
دکتر حمید روشندل پس از انجام معاینات بالینی و فیزیکی بیمار، با موثرترین روش های درمانی از جمله انواع تزریق ها( بلاک عصبی،پی ار پی) و تکنیک های مورد استفاده در فیزیوتراپی درمان بیمار را آغاز می کند. در روند درمان بسیاری از حرکات اصلاحی برای تسکین درد لگن و دنبالچه به بیمار نیز آموزش داده می شود. برای کسب اطلاعات بیشتر و یا رزرو نوبت با شماره تلفن های 02166595897 و 02166595896   تماس حاصل فرمایید.

علل و علائم درد دنبالچه


علل و علائم درد دنبالچه

  در بخش زیر به علت اصلی درد دنبالچه اشاره می‌کنیم:

 انجام دادن فعالیت‌هایی که فشار زیادی را به این ناحیه وارد می‌کند 

 از سواری و نشستن روی سطوح سفت به مدت طولانی می‌تواند باعث شروع درد شود و فشار زیادی را به دنبال چه وارد کند. معمولاً درد دنبالچه که به علت این موارد ایجاد می‌شود، ثابت نیست اما در صورتی که علائم و التهاب این ناحیه کنترل نشود بیمار درد زیادی را احساس خواهد کرد. افرادی که دچار درد دنبالچه هستند اغلب از درد در دنبالچه و اطراف آن، بدون درد قابل توجه در قسمت پایین کمر، شکایت دارند که معمولاً در حالت انتشار دهنده دارد و سایر نقاط را نیز درگیر می‌کند. درد پایین کمر در برخی از افراد مبتلا به درد دنبالچه بسیار شدید است و معمولاً این مسئله در افرادی که ناحیه دنبالچه به سمت جلو انحنا دارد و قسمت انتهای آن صاف است می‌کند. به طور کلی این درد به نشستن دارد و هنگام بلند شدن از روی صندلی بهتر می‌شود که با ایستادن و راه رفتن بهبود می‌یابد. معمولاً یبوست باعث بدتر شدن درد می‌شود و پس از دفع مدفوع بهبود می‌یابد. ممکن است بیمار در هنگام روابط جنسی نیز درد این ناحیه را احساس کند.

زمین خوردن روی دنبالچه 

 زمین خوردن روی دنبالچه می‌تواند باعث التهاب رباط‌ها یا آسیب دیدگی دنبالچه یا محل اتصال به سارکوم شود که معمولاً شایع‌ترین علت درد این ناحیه محسوب می‌شود که معمولا از بین رفتن پایداری و تورم مقاوم این قسمت را به دنبال دارد. برخی از بیماران ادعا می‌کنند که قبلاً دچار ضربه یا آسیب دیدگی این قسمت شده‌اند که باعث ناپایداری دنبالچه شده است. معمولاً در این قسمت به علت زمین خوردن روی باسن یا حتی طولانی بودن فرایند زایمان رخ می‌دهد که سر جنین به سمت دنبالچه هدایت می‌شود ‏و به فشار زیاد به این ناحیه ساختارهای دنبالچه از قبیل استخوان، دیسک، و رباط آسیب می‌بینند. در برخی موارد نادر نیز این فشار باعث شکستگی استخوان دنبالچه می‌شود.

چاقی 

 درد دنبالچه در افرادی که اضافه وزن دارند بیشتر از سایر اعضای جامعه است. اکثر افراد چاق دچار لغزش مهره در قسمت خلفی می‌شوند، حال آنکه افرادی که وزن طبیعی دارند بیشتر دچار هایپرموبیلیتی می‌شوند و افراد لاغر معمولاً لغزش مهره به سمت جلو را تجربه میکنند. با افزایش وزن بدن از میزان چرخش لگن در حین نشستن کاسته خواهد شد. زاویه این ناحیه بزرگتر می‌شود و استخوان دنبالچه به علت زمین خوردن و نشستن مکرر تحت فشار زیادی قرار می‌گیرد. این فشار باعث افزایش ریسک لرزش خلفی می‌شود که در زمین خوردن بسیار شایع است. افرادی که لاغر هستند و افرادی که وزن طبیعی دارند بیشتر مستعد درد دنبالچه و لغزش خلفی هستند زیرا دنبالچه برای کاهش فشار ناشی از زمین خوردن و نشستن دچار چرخش می‌شود.

سایر علل درد دنبالچه

 درد دنبالچه در عکسبرداری از دنبالچه سالم قابل مشاهده خواهد بود. در برخی موارد نادر در به علت بورسیت، آرتروز، عفونت، یا تومور رخ می‌دهد. ممکن است درد به علت اسپاسم و موارد دیگری که بر عضلات کف لگن ارتباط دارد ایجاد شود. عکس زنان پس از دوران بارداری دچار درد این ناحیه می‌شوند.

معاینه دنبالچه 


پزشک و وضعیت دنبالچه را به لحاظ وجود کیست، که گاهی اوقات به علت رشد فولیکول مو به سمت داخل ایجاد می‌شود، بررسی می‌کند. ممکن است این ناحیه دچار تورم و التهاب موضعی شود. به علاوه، ممکن است یک توده استخوانی یا تومور در این قسمت تشکیل شود. در اکثر موارد دستکاری کردن دنبالچه از ناحیه رکتوم باعث بروز درد خواهد شد.

روش‌های تشخیصی


 کوکسیدینی یک روش تشخیصی بالینی برای درد دنبالچه است و مطالعات تصویربرداری می‌توانند به ارزیابی و بررسی در این ناحیه کمک کنند. این تصاویر می‌توانند به تشخیص شکستگی، دررفتگی، یا لغزش مهره کمک کنند. تصاویر حاصل از رادیوگرافی می‌تواند مفیدتر از عکسبرداری‌های رایج باشد زیرا امکان چرخش لگن و زاویه دنبالچه را فراهم می‌کند و هرگونه ناهنجاری در این ناحیه را در ۷۰ درصد از بیماران تایید می‌کند. معمولاً چرخش ۵ تا ۲۵ درصدی دنبالچه امری طبیعی است، به این ترتیب هایپرموبیلیتی بیشتر از زاویه ۲۵ درصد است. تصاویر حاصل از ام آر آی می توانند وجود التهاب را نشان دهند و سی تی اسکن یا اسکن استخوان می تواند وجود اختلالاتی نظیر سرطان را رد کند. استفاده از داروهای مسکن تزریقی برای بیحسی موضعی می‌تواند به تشخیص مشکل بیمار کمک نماید.

 درمان درد دنبالچه 


 پس از آنکه علت اصلی درد نشیمنگاه مشخص شد، پزشک بهترین روش درمانی را پیشنهاد خواهد کرد.

داروها

داروهامصرف داروهای مسکن مانند پاراسیتامول و استامینوفن می‌تواند تا حد زیادی به کاهش درد شدید کمک کند و داروهای ضد التهاب مانند ایبوپروفن به رفع التهاب در دنبالچه می‌پردازند. در برخی موارد حاد که بیمار درد زیادی را متحمل می‌شود و درد به سایر روش‌های درمانی پاسخ نمی‌دهد، استفاده از مخدر های مانند مورفین تجویز می‌شود.

تزریق دارو برای تسکین درد دنبالچه

تزریق دارو برای تسکین درد دنبالچه

  • تزریق استروئید و بلاک عصب می‌تواند از ارسال سیگنال‌های درد توسط اسب به مغز جلوگیری کند.
  • در این روش پزشک داروی استروئیدی و بیحسی را به درون فضای اپیدورال در نزدیکی نخاع تزریق می‌کند.
  • ریشه اعصاب در فضای اپیدورال قرار دارند و این ساختارها هدف قرار می‌گیرند زیرا در شروع درد نقش دارند.
  • در بلاک عصب از داروی استفاده می‌شود که به تخریب بافت عصب می‌پردازد. گزارشات بالینی نشان داده است که تاثیر این روش بیشتر از تزریق استروئید است.

بالش مخصوص نشیمنگاه

بالش مخصوص نشیمنگاه

یکی دیگر از روش‌های موثر برای کاهش درد دنبالچه استفاده از بالش مخصوص است که با هدف رفع فشار از ناحیه دنبالچه در هنگام نشستن طراحی شده است. این بالش عریض شباهت چندانی به بالشتک دونات مانند و بالشتک گرد ندارد. تحقیقات نشان داده است که بالشتک گرد نمی‌تواند به خوبی از ناحیه دنبالچه محافظت کند اما در عوض یک روش درمانی مناسب برای درد مقعد است.

فیزیوتراپی

فیزیوتراپی

 از روش‌های درمانی زیر در فیزیوتراپی استفاده می‌شود:

  • از کمپرس سرد و گرم به عنوان یک روش سودمند برای تسکین درد در برخی از افراد استفاده می‌شود.
  • پزشک در فیزیوتراپی از برخی حرکات کششی ویژه برای شل شدن و التیام عضله آسیب دیده استفاده می‌کند. متخصص فیزیوتراپی تمرینات کششی خاصی را به بیمار آموزش می‌دهد که از بروز آسیب دیدگی بیشتر پیشگیری می‌کنند و باعث بهبود وضعیت بدن می‌شود زیرا نامناسب بودن وضعیت بدن باعث بدتر شدن علائم درد دنبالچه خواهد شد. تحقیقات نشان داده است که این روش درمانی باعث کوتاه شدن دوران بهبود می‌شود و از آسیب دیدگی مجدد بیمار پیشگیری می‌کند.
  • درمان دستی عضلات کف لگن یک روش سودمند دیگر است که بر بهبود گردش خون و انتقال سیگنال‌های عصبی در ناحیه لگن تمرکز دارد. مطالعات مختلف نشان داده است که این روش می‌تواند به بهبود کیفیت زندگی بیمار و بهبود توانایی حرکتی او کمک کند.
  • ماساژ درمانی نیز در بهبود گردش خون در ناحیه دنبالچه تمرکز دارد زیرا التهاب و گرفتگی این ناحیه باعث بروز درد می‌شود.
  • طب سوزنی یک روش درمانی موثر دیگر است که پزشک سوزن‌های نازکی را وارد نقاط خاصی از بدن می‌کند که به کاهش اسپاسم عضلانی، خشکی، و درد کمک مینماید.
  • تحریک الکتریکی عصب از طریق پوست و درمان دستی ستون فقرات نسبت به تزریق استروئید که اعصاب را هدف قرار می‌دهد، جز روش‌های کم تهاجم محسوب می‌شود.
  • در تحریک الکتریکی عصب تعداد الکترود روی پوست ناحیه مورد نظر قرار داده می‌شود، سپس امواج الکتریکی به موضوع دردناک فرستاده می‌شوند و از ارسال سیگنال‌های درد از طریق اعصاب به مغز پیشگیری می‌کنند. در درمان دستی نخاع نیز از یک روش مشابه استفاده می‌شود اما سیم‌های منعطفی که وظیفه انتقال امواج الکتریکی را برعهده دارند در مسیر ستون فقرات قرار می گیرند.

 گزارشات بالینی به کرات  نشان داده است که این روش‌های درمانی می توانند به طور موفقیت آمیزی به درمان ۹۰ درصد از مشکلات دنبالچه بپردازند.

تزریق پلاسمای غنی از پلاکت

تزریق پلاسمای غنی از پلاکت

 تزریق پلاسمای غنی از پلاکت یا prp که گاهی اوقات تحت عنوان پرولوتراپی از آن یاد می‌شود، یک روش درمانی ایمن و طبیعی است که سالیان متمادی از آن برای درمان دردهای مزمن مانند درد کمر، درد گردن، آرتروز، مواردی از این قبیل استفاده می‌شود. پلاسمای غنی از پلاکت نقش بسیار مهمی را در درمان اسپاسم عضلات، کشیدگی و التهاب، و آسیب دیدگی تروماتیک استخوان، غضروف، تاندون، و رباط ایفا می‌کند. در حقیقت تعداد زیادی از ورزشکاران مشهور جهان که طی بازی دچار آسیب دیدگی شده‌اند تحت درمان با این روش قرار گرفته اند. پلاسمای غنی از پلاکت یک نوع سرم است که از خون بیمار تهیه می‌شود. خون دارای یک ترکیب مایع که پلاسما نام دارد و ترکیب جامد آن از سلول‌های مختلفی ساخته شده است. پلاکت نیز به سلول‌های خونی گفته می‌شود که در انعقاد خون و تشکیل لخته خونی اهمیت بسیار زیادی دارند. پلاکت دارای تعداد زیادی فاکتور رشد است که در فرآیند درمان و بهبود آسیب دیدگی بسیار موثر هستند.

تمرینات کششی یا ورزشی مخصوص درد دنبالچه

تمرینات کششی یا ورزشی مخصوص درد دنبالچه

مشکلات دنبالچه می‌تواند باعث بروز درد دنبالچه در هنگام نشستن و حتی به علت فشاری که به ناحیه دنبالچه وارد میگردد باعث بروز درد در بازو و پا خواهد شد. کشش و تقویت عضلات مجاور دنبالچه می تواند به تسکین درد و پیشگیری از مشکلات بعدی کمک کند.

تقویت عضلات کف لگن

تقویت عضلات کف لگن

 معمولاً پزشکان انجام تمرینات کششی و تقویتی عضلات کف لگن را برای درمان آسیب دیدگی دنبالچه پیشنهاد می‌کنند. تمرینات کششی مخصوص عضلات کف لگن تحت عنوان تمرینات ورزشی کگل یا آموزش عضلات کف لگن شناخته می شوند. این تمرینات ورزشی به گونه ای طراحی شده‌اند که به تقویت عضلات کف لگن، رفع مشکلات دنبالچه و بی‌اختیاری ادرار کمک می‌کنند. بیمار باید برای انجام دادن این تمرینات ورزشی به شناسایی عضلات کف لگن خود بپردازد که می توان با قطع کردن جریان ادرار در هنگام دفع ادرار این عضلات را شناسایی کرد. پس از آن که بیمار این عضلات را پیدا کرد می‌تواند روزی چند بار به منقبض کردن آنها بپردازد. بیمار باید سعی کنند که حین تمرین تنفس عادی داشته باشد و از منقبض کردن شکم و عضلات پای خود اجتناب کند فقط عضلات کف لگنش را منقبض نماید.

تمرین کششی رساندن دست به پا

تمرین کششی رساندن دست به پا

 بیمار باید برای انجام دادن این تمرین ورزشی صاف بایستد و سعی کنند ضمن صاف نگه داشتن پاهای خود به سمت پایین خم شود و پاهایش را را لمس کند. حدود ۱۰ ثانیه در این حالت بماند و سپس به نقطه شروع برگردد. بیمار باید سعی کند روزی ۲ بار و هر بار پنج مرتبه به تکرار این تمرین بپردازد و هفته بعد تعداد دفعات تکرار را به ۱۰ مرتبه افزایش دهد.

 

تمرین کششی عضله پیریفورمیس

تمرین کششی عضله پیریفورمیس

بیمار باید برای انجام دادن این تمرین ورزشی به پشت دراز بکشد و پای چپش را به حالت ضربدری روی پای راستش قرار دهد تا قوزک پای او روی زانوی راستش قرار بگیرد. سپس به کمک دست‌هایش زانوی چپ خود را نگه دارد و به آرامی آن را به سمت شانه مخالف بکشد و حدود ۱۵ تا ۳۰ ثانیه در این حالت بماند سپس به حالت اول برگردد و این حرکت را با پای دیگر انجام دهد و این فرایند را ۲ تا ۴ بار تکرار کند.

تمرین کشتی حرکت کمان

تمرین کشتی حرکت کمان

بیمار باید برای انجام دادن این تمرین کششی روی شکم خود دراز بکشد و بازوهایش را در دو طرف بدنش قرار دهد و پیشانی خود را روی زمین بگذارد. زانوهایش را خم کند و قسمت بیرونی قوزک پای خود را با دست بگیرد. در صورتی که بیمار انعطاف پذیری کافی ندارد و ممکن است لمس کردن قوزک باعث بروز آسیب دیدگی شود، بهتر است فقط دست‌هایش را به نزدیکی قوزک پا برساند. بیمار باید سعی کند تنفس عادی داشته باشد و قفسه سینه خود را از زمین جدا کرده و پاهایش را به سمت بالا هدایت نماید و اجازه دهد قفسه سینه بالاتر برود. در صورتی که بیمار به علت درد یا نداشتن انعطاف پذیری نتواند قوزک پای خود را بگیرد باید از فشار آوردن به آن خودداری کند. بیمار باید سعی کند حدود ۳ تا ۵ ثانیه در این حالت بماند از این نقطه شروع برگردد و استراحت کند هر روزی چند بار به انجام این تمرین کششی بپردازد.

تمرین کششی گربه/گاو

تمرین کششی گربه_گاو

بیمار باید برای انجام دادن این تمرینات کششی دست و پاهای خود را روی زمین قرار دهد به نحوی که دست‌های او به طور مستقیم زیر شانه و زانوهایش زیر ران قرار بگیرد. سپس کمرش را به سمت بالا و به شکل گربه خم کند. در مرحله بعد سعی کنند کمرش را خم کند و سرش را به سمت بالا هدایت نماید و حرکت کششی گاو را انجام دهد. بیمار باید در هنگام انجام دادن تمرین کششی گربه نفس را بیرون بدهد و در هنگام انجام دادن حرکت کششی گاو نفسش را به داخل فرو ببرد و حدود یک دقیقه و انجام این حرکت بپردازد. این تمرین کششی مخصوص یوگا باید به تسکین درد و تقویت ناحیه دنبالچه کمک کند، اما بیمار باید به خاطر داشته باشد که همه تمرینات یوگا مفید نیستند و باید از انجام حالت پل خودداری کند زیرا باعث آسیب دیدگی بیشتر دنبالچه می‌شود.

 انجام عمل جراحی برای خارج کردن قسمتی یا همه نقاط دنبالچه

انجام عمل جراحی برای خارج کردن قسمتی یا همه نقاط دنبالچه

 معمولاً انجام عمل جراحی برای تخلیه کامل یا جزئی دنبالچه به ندرت انجام می‌شود زیرا ممکن است دوران بهبود طولانی شود و بیمار درد زیادی را تحمل کند. به طور کلی در عمل جراحی پزشک یک برش کوچک را روی ناحیه دنبالچه ایجاد کرده و با باز کردن پوست اقدام به خارج کردن استخوان می‌کند. این کار باعث می‌شود که دنبالچه از سارکوم جدا شود. علیرغم عوارضی که انجام این عمل جراحی به دنبال دارد، یک عمل بسیار ساده است و می‌توان آن را به صورت سرپایی انجام داد. دشوارترین بخش از فرآیند جراحی به طولانی بودن زمان بهبود بیمار مربوط است. تحقیقات نشان داده است که معمولاً سه ماه تا یک سال طول می‌کشد تا بیمار بتواند شاهد بهبود علائم خود باشد. به طور کلی در حین فرآیند بهبود نشستن برای بیمار بسیار دشوار است.