درمان پارگی رباط مچ دست با گچ دست و توانبخشی پس از ترمیم آسیب رباط

آسیب مچ دست

آسیب مچ دست از جمله آسیب‌های شایع می‌باشند. اگر آسیب به مچ دست باعث آسیب قابل توجهی به رباط‌ها شود، می‌تواند منجر به بروز مشکلاتی جدی در مچ دست شود. در صورت عدم درمان چنین آسیبی، معمولاً تا جایی ادامه می‌یابد تا باعث بروز مشکلات بسیاری گردد. آسیب و پارگی رباط‌های مچ دست سبب برزو درد، سوزش و ورم می‌شود. این وضعیت دردناک همچنین منجر به ضعف اندام نیز خواهد شد. در صورت دررفتگی استخوان مچ دست، ممکن است استخوان به عصب‌های موجود در مچ دست فشار وارد کند و باعث بی‌حس شدن انگشتان گردد.

بیشتر آسیب‌های رباط مچ دست در جوانانی رخ می‌دهد که اغلب در ورزش‌های تماسی و ضربه‌ای فعالیت دارند، در این نوع ورزش خطر افتادن با کشیدگی بیش‌ازحد دست زیاد است. سوانح رانندگی، اتفاقات خانگی و حوادث دیگر نیز می‌توانند منجر به بروز این آسیب‌ها شوند. بدون در نظر گرفتن آنچه که سبب کشیدگی بیش از حد دست شده است، ضربه‌ی ناگهانی به پاشنه‌ی دست (کف دست در مجاورت شست) می‌تواند باعث آسیب به رباط‌های  scapholunate interosseousو perilunate و رباط‌ها و بافت‌های دیگری در مچ دست شود.دکتر حمید روشندل پس از انجام تصویربرداری‌های لازم و اطمینان از پارگی رباط مچ دست،با روش‌های درمانی مؤثری از جمله بریس،گچ گرفتن و توان‌بخشی پس از جراحی به بیماران مبتلا به این عارضه کمک می‌کند.

برای کسب اطلاعات بیشتر و یا رزرو نوبت با شماره تلفن‌های 02166595897 و 02166595896   تماس حاصل فرمایید.

ساختار دست چگونه است؟


قسمت روی مچ دست یا قسمتی که در سمت کف دست قرار دارد، سمت کف دستی (palmar ) گفته می‌شود. قسمت پشت مچ دست را سمت پشتی (dorsal ) می‌گویند.مچ دست از هشت استخوان کوچک بنام استخوان‌های کارپال تشکیل شده است. استخوان‌های کارپال دو استخوان ساعد، زند زبرین و زند زیرین را به استخوان‌های دست متصل می‌کنند. استخوان‌های متا کارپال (استخوان‌های کف دست)، استخوان‌های بلندی هستند که در زیر کف دست قرار دارند. استخوان‌های کف دست به استخوان‌های انگشت (بند انگشت) و شست متصل می‌شوند. استخوان‌های کارپال به این صورت کنار هم قرار می‌گیرند :

دو ردیف استخوان

یک ردیف مجاور متشکل از چهار استخوان در کنار ساعد (زند زبرین و زند زیرین) قرار دارند و ردیف پشتی از چهار استخوان به استخوان‌های دست و کف دست (متاکارپال) متصل می‌شوند. این دو ردیف استخوانی مانند نقاط اتصالی در یک زنجیر همراه با هم عمل می‌کنند تا دست بتواند به سمت بالا و پایین حرکت کند. همچنین اتصالات بین هر استخوان کارپال اجازه می‌دهد تا هنگامی‌که دست به کنار حرکت می‌کند، استخوان‌ها جابجا شوند(انحراف زند زبرین و زند زیرین).

  • یکی از دلایل پیچیده بودن مچ دست این است که آر استخوان کوچکی یک مفصل را با استخوان کناری خود تشکیل می‌دهد. غضروف مفصلی دو سر انتهایی استخوان‌ها را یعنی جایی که استخوان به مفصل می‌رسد، می‌پوشاند. غضروف مفصلی یک مده ی نرم و صاف و لغزنده است که به استخوان‌ها اجازه می‌دهد تا روی یکدیگر بلغزند، بدون اینکه آسیبی به سطح استخوان مقابل وارد کنند.
  • رباط‌ها، همه‌ی استخوان‌های کوچک مچ دست را به یکدیگر متصل می‌کنند. رباط‌ها همچنین استخوان‌های مچ دست را به استخوان‌های زند زبرین (radius)، زند زیرین (ulna) و استخوان‌های کف دست (متاکارپال) متصل می‌کنند. این رباط‌ها در متعادل ساختن حرکت همه‌ی استخوان‌های مچ دست نقش مهمی دارند.
  • وقتی یک یا چند مورد از ین رباط‌ها آسیب ببینند، حرکت استخوان‌های روی یکدیگر و هماهنگ با هم دستخوش تغییراتی می‌شود. این امر می‌تواند منجر به بروز مشکلاتی در مفصل مچ دست و در نتیجه بروز درد شود. گاهی اوقات ممکن است مفصل مچ دست دچار آرتروز مفصلی شود.

علت‌های آسیب و پارگی رباط‌های مچ دست


علت‌های آسیب و پارگی رباط‌های مچ دست

تاکنون شایع‌ترین علت ایجاد آسیب و پارگی رباط‌های مچ دست، افتادن در حالت کشیده شدن بیش از حد دست است ( اینگونه ضربه و فشار ممکن است به روش‌های دیگری نیز رخ دهد مانند وقتی‌که قبل از وقوع تصادف رانندگی، دستتان را به داشبورد تکیه می‌دهید).شکسته شدن یا پاره شدن رباط مچ دست معمولاً به چیزهای زیادی بستگی دارد، از جمله میزان قدرت استخوان‌هایتان، وضعیت قرارگیری مچ دست در هنگام آسیب و مقدار نیرویی که به آن وارد می‌شود.هرگونه ضربه و فشاری که به مچ دست وارد می‌شود می‌تواند نحوه‌ی عملکرد مفصل مچ دست را تغییر دهد. بعد از آسیب مچ دست، آسیب‌دیدگی رباط‌ها ممکن است منجر به ناپایداری مفصل شود. هرگاه که صدمه‌ای روی حرکت مفصل تأثیر بگذارد، حتی اگر این تغییر بسیار ناچیز باشد، سبب افزایش فشار وارده به غضروف مفصل خواهد شد. این درست مانند یک ماشین است؛ اگر تعادل مکانیسم آن تغییر کند، سریع‌تر فرسوده خواهد شد. با گذشت چندین سال، این عدم تعادل در حرکات مفصل می‌تواند به غضروف مفصلی آسیب بزند. ازآنجایی‌که غضروف مفصلی نمی‌تواند به‌خودی‌خود کاملاً بهبود بیابد، آسیب بیشتر و بیشتر می‌شود. در نهایت، مفصل دیگر نمی‌تواند این آسیب را جبران کند و مچ دست نیز شروع به تخریب و آسیب‌دیدگی می‌کند.

چگونه می‌توان فهمید که رباط مچ دستمان آسیب دیده است؟


هنگام وقوع یک صدمه، درد و ورم از علائم عمده‌ی آن می‌باشند. مچ دست ممکن است رنگ پریده و کبود شود. پزشکان به این مورد خون مردگی می‌گویند. درد مچ دست ممکن است برای چند هفته ادامه داشته باشد. هیچ علائم بخصوصی وجود ندارد که پزشک بتواند از روی آن‌ها تشخیص دهد که رباط مچ دست آسیب دیده است یا خیر.هرگاه درد اولیه‌ی ناشی از آسیب کاسته شود، مچ دست ممکن است به خاطر ناپایداری رباط‌ها همچنان دچار درد باشد. اگر رباط‌ها آسیب ببینند و به‌خوبی تحت درمان و مراقبت قرار نگیرند، هنگام حرکت دادن مچ دست، استخوان‌ها به درستی روی یکدیگر نمی‌لغزند. این امر می‌تواند منجر به درد و صدا دادن یا احساس گیرکردن در مچ دست در هنگام گرفتن اشیاء شود.در مراحل بعدی، حرکت غیرعادی ممکن است موجب آرتروز (التهاب مفصلی) مچ دست شود. این وضعیت می‌تواند باعث درد در هنگان کار کردن گردد. در حین فعالیت، در معمولاً کمتر می‌شود، اما هنگام توقف فعالیت، درد ئ خشکی مفصل اغلب افزایش می‌یابد. با بدتر شدن این وضعیت، فرد ممکن است حتی در زمان استراحت نیز احساس درد کند. توانایی گرفتن اشیاء با دست ممکن است از بین برود. این حتی ممکن است خواب بیمار را دچار اختلال کند.

پزشک چگونه این وضعیت را تشخیص می‌دهد؟


هنگام مراجعه به یک متخصص طب فیزیکی یا فیزیوتراپی، کار تشخیص آسیب رباط مچ دست با گرفتن سابقه‌ی بیماری شروع می‌شود. پزشک درباره‌ی هر گونه صدمه‌ای که تاکنون به مچ دستتان وارد شده است پرس و جو می‌کند، حتی اگر این صدمات چندین سال پیش رخ داده باشند و بدون مشکلی بهبود یافته‌اند.

  • پزشک متخصص مفصل مچ دستتان را به معاینه‌ی فیزیکی می‌کند. ممکن است هنگامی‌که پزشک مچ دست آسیب دیده‌تان را حرکت می‌دهد یا معاینه می‌کند،احساس درد کنید. اما پزشک باید ببیند که مچ دستتان چگونه حرکت می‌کند، تعادل و تنظیم بودن آن چگونه است، و دقیقاً کدام قسمت آن درد می‌کند.
  • پزشک به عکس‌های رادیوگرافی از مچ دست نیاز دارد. عکس رادیوگرافی معمولاً بهترین راه برای دیدن آسیب‌های وارد شده بر استخوان‌ها می‌باشد. بعد از آسیب مچ دست، رادیولوژی می‌تواند به پزشک کمک کند که تشخیص دهد آیا شکستگی ایجاد شده است یا خیر. همچنین این کار می‌تواند در تشخیص انواع بخصوصی از آسیب‌ها و پارگی‌های رباط به پزشک کمک کند ، این کار با نگاه کردن به حالت قرارگیری استخوان‌های واقع در مچ دست انجام می‌گیرد.
  • اگر در عکس‌برداری رادیولوژی، اطلاعاتی کافی حاصل به دست نیاید، ممکن است تست‌های دیگری برای بررسی بهتر رباط‌ها توصیه شود.
  • در برخی موارد، یک آرتروگرام از مچ دست انجام می‌شود. در این تست، یک مایع رنگی به یکی از مفاصل کوچک در مچ دست تزریق می‌شود. سپس عکس‌های رادیولوژی مخصوصی گرفته می‌شوند که پزشک در آن‌ها محل نشتی رنگ از مفصل را جستجو می‌کند. با مشخص شدن این مورد می‌توان پارگی رباط‌ها را تائید کرد.
  • اخیراً پزشکان از روش ام آر آی (MRI) نیز برای تشخیص پارگی و آسیب رباط‌ها استفاده می‌کنند.
  • در نهایت، برای مواردی که تشخیص قطعی برای آن‌ها صورت نگرفته است، می‌توان از آرتروسکوپی مفصل مچ دست برای تشخیص آسیب به رباط  برای علائم ایجاد شده استفاده کرد.

برای رگ به رگ شدن خفیف مچ دست چه کارهایی می‌توان انجام داد؟


برای رگ به رگ شدن خفیف مچ دست، درمان‌های اولیه شامل موارد زیر می‌باشند:

  • استراحت دادن مفصل
  • استعمال یخ روی ناحیه‌ی آسیب دیده برای کاهش ورم
  • فشرده کردن قسمت متورم با استفاده از یک باند کشی
  • بالا نگه داشتن ناحیه‌ی آسیب دیده

پزشک همچنین ممکن است برای کاهش درد و ورم، داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی (NSAID) مانند ایبوپروفن (ادویل، موترین و غیره) را برای شما تجویز کند.برای رگ به رگ شدگی کمی جدی‌تر مچ دست، خصوصاً در ورزشکاران حرفه‌ای یا مسابقه‌ای، مچ دست را باید برای 7 تا 10 روز با یک آتل یا گچ گیری سبک بی‌حرکت نگه داشت. اگر مچ دستتان دچار آسیب چشمگیری شده است، به‌محض کاهش علائم باید درمان‌های فیزیکی و فیزیوتراپی را آغاز کنید. ورزشکاران معمولاً بعد از آنکه علائم کاهش یافتند، می‌توانند به مسابقات برگردند، اگرچه توصیه می‌شود که برای محافظت از مچ دست آسیب دیده از یک آتل استفاده شود. وقتی رگ به رگ شدگی یا آسیب رباط مچ دست منجر به ناتوانی قابل‌توجهی در مچ دست شود، ممکن است به عمل جراحی نیاز باشد.

چه درمان‌هایی را می‌توان برای آسیب‌دیدگی‌های رباط مچ دست انجام داد ؟


اولین چالش برای درمان آسیب‌دیدگی یک رباط در مچ دست، تشخیص آن است. بسیاری از بیماران بعد از افتادن و آسیب‌دیدگی مچ دستشان، فکر می‌کنند که مچ دستشان رگ به رگ شده است. آن‌ها برای درمان این آسیب برای چند هفته استراحت می‌کنند و سپس کارها و فعالیت‌های خود را از سر می‌گیرند. بسیاری از موارد آسیب به رباط تا وقتی که در طولانی مدت باعث بروز مشکلاتی نشود، بدون تشخیص باقی می‌مانند.درمان آسیب و پارگی رباط به این موضوع بستگی دارد که آیا این آسیب حاد است  (فقط در چند هفته رخ داده است) یا مزمن (چیزی که از چند ماه قبل به وجود آمده است).

استفاده از آتل یا گچ گیری مچ دست

استفاده از آتل یا گچ گیری مچ دست

یک آسیب مچ دست را که باعث آسیب نسبی به رباط‌ها شده است، یعنی رگ به رگ شدن واقعی مچ دست، می‌توان با یک آتل‌بندی یا گچ گیری به مدت شش هفته (برای بهبود رباط‌ها) درمان کرد .بعد از استفاده از یک آتل یا گچ به مدت سه تا شش هفته، می‌توانید برای کمک به بازگشت دامنه‌ی حرکتی، قدرت و عملکرد مچ دستتان، برنامه‌های فیزیوتراپی‌تان را شروع کنید.

جراحی

جراحی

در مواردی که رباط‌ها کاملاً پاره شده باشند و مفاصل دیگر در موقعیت و ردیف خود قرار نگرفته باشند، می‌توان عمل جراحی را برای ترمیم رباط‌ها و همچنین اتصال دادن (پین گذاری) استخوان‌ها به هم در ردیف مناسب و نگه‌داشتن آن‌ها در جای خود در هنگام بهبود رباط‌ها، انجام داد.تنها یک عمل جراحی بخصوص وجود ندارد که برای آسیب دیدگی‌های رباط مچ دست استفاده شود. بلکه بسته به مشکل به وجود آمده، چندین عمل جراحی انجام می‌شود.

پین گذاری از راه پوست  و ترمیم رباط‌ها

اگر آسیب به رباط‌ها در طی چند هفته بعد از صدمه مشخص شود، جراح می‌تواند برای نگه داشتن استخوان‌ها در جای خود در حین بهبودی رباط‌ها، پین‌های فلزی را وارد کند. این عمل جراحی را پین گذاری از راه پوست میگویند. (یعنی از زیر پوست  بدون نیاز به برش). جراح از یک فلوروسکوپ برای مشاهده‌ی وضعیت قرار گیری پین‌ها استفاده می‌کند. فلوروسکوپ نوعی دستگاه عکس‌برداری متوالی اشعه‌ی ایکس (رادیولوژی) است که تصاویر رادیوگرافی را روی صفحه نمایشگر تلویزیون نشان می‌دهد.در برخی موارد، قرار دادن استخوان در کنار یکدیگر ممکن نیست و باید برای ترمیم رباط‌ها، یک برش ایجاد کرد. هر چه فاصله‌ی وقوع آسیب اولیه تا زمان انجام عمل جراحی طولانی‌تر باشد، احتمال ردیف شدن و قرارگیری استخوان‌ها در جای مناسب کمتر خواهد بود. همچنین احتمال بهبودی رباط‌های پاره شده بعدازآنکه جای زخم خوب شده است، کمتر خواهد بود. از پین‌های فلزی برای ثابت نگه‌داشتن استخوان‌ها در حین بهبود یافتن رباط‌ها استفاده می‌شود. این پین‌ها معمولاً چهار تا شش هفته بعد از عمل خارج می‌شوند.

عمل بازسازی رباط

عمل بازسازی رباط

وقتی آسیب رباط شش ماه یا بیشتر بعد از آسیب اولیه مشخص شود، ممکن است رباط به بازسازی نیاز داشته باشد. در عمل جراحی بازسازی رباط ، برشی روی مفصل مچ دست ایجاد می‌شود و رباط آسیب دیده موقعیت‌یابی می‌شود. پس از این کار، از یک پیوند تاندون برای جایگزین کردن رباط‌های پاره شده استفاده می‌شود. تاندون پیوندی معمولاً از تاندون ماهیچه دراز کف‌دستی palmaris) longus tendon) همان مچ دست گرفته می‌شود. ای تاندون کار زیادی انجام نمی‌دهد و معمولاً از آن برای پیوند تاندون در جراحی‌های دست و مچ دست استفاده می‌کنند. این تاندون را از طریق یک یا دو برش کوچک از زیر مچ دست برمی‌دارند.مجدداً، از پین‌های فلزی برای ثابت نگه داشتن استخوان‌ها در حین روند بهبودی پیوند تاندون استفاده می‌کنند. شش تا هشت هفته بعد از عمل جراحی، این پین‌ها را خارج می‌کنند.

فیوژن یا خشک کردن

وقتی مدت طولانی تری بعد از آسیب مچ دست، کشیدگی و ناپایداری رباط مشخص شود و مفاصل بین استخوان‌های جابجا شده آرتروز ایجاد شده باشد، ممکن است انجام عمل خشک‌کردن مفصل یا بیوژن توصیه شود. در این عمل، دو یا چند استخوان را با برداشتن سطح غضروف بین استخوان به هم جوش می‌دهند. وقتی سطوح خام و بدون غضروف استخوان‌ها را در کنار یکدیگر قرار می‌دهند، استخوان این خط اتصال را یک شکستگی تلقی می‌کند و این سطوح به هم جوش‌خورده می‌شوند. این کار باعث ثابت ماندن حرکات بین استخوان‌ها و کاهش دردی می‌شود که در هنگام ساییده شدن سطح مفاصل آرتروزی (ملتهب) به هم بروز می‌کند.اگر کل مچ دست به خاطر ناپایداری طولانی مدت دچار آرتروز شده باشد، ممکن است به یک عمل کامل فیوژن مچ دست نیاز باشد.

توان‌بخشی بعد از عمل جراحی


در صورت انجام عمل جراحی، دست و مچ دستتان را با یک باند و پوشش پد داری باندپیچی می‌کنند و برای محافظت ، آن را آتل‌بندی می‌کنند. اگرچه مدت‌زمان مورد نیاز برای بهبودی متفاوت است، اما شاید نیاز باشد که برای بیشتر از سه ماه بعد از جراحی، در جلسات فیزیوتراپی شرکت کنید.

  • چند جلسه‌ی برنامه‌ی فیزیوتراپی بر روی کنترل درد و ورم بعد از عمل تمرکز دارد. بعد از آن متخصص فیزیوتراپی تمریناتی را برای شما شروع می‌کند که به تقویت و پایداری ماهیچه‌های اطراف مفاصل مچ دست کمک می‌کنند.
  • همچنین تمرین‌های دیگری نیز برای بهبود کنترل حرکتی و عملکرد دست انجام می‌شود. متخصص فیزیوتراپی روش‌هایی را برای انجام فعالیت‌ها بدون فشار آوردن به مفصل مچ دست توصیه خواهد کرد.
  • هدف از درمان فیزیوتراپی، کمک به بیمار در کنترل درد، بهبود کشش و استقامت و بازیابی توانایی‌های حرکتی با مچ دست و دست می‌باشد.
  • وقتی فرایند بهبودی به خوبی پیش برود، مراجعات منظم به مطب پزشک به پایان می‌رسد. اگرچه پزشک هنوز می‌تواند مرجعی برای مشکلاتتان باشد و باید مسئولیت تمرینات ورزشی خانگی خود را بر عهده بگیرید و به‌خوبی دنبال کنید.

"کپی فقط با ذکر منبع و لینک بلامانع است."