درمان زانو درد بعلت آسیب مفصل و کفش نامناسب با فیزیوتراپی و ورزش

زانو درد

زانو به عنوان بزرگ‌ترین مفصل در بدن به نوبه خود متحمل ضربه میباشد. بنابرین هیچ جای تعجب نیست که زانودرد یکی از شایع‌ترین شکایات درد در بین افراد در تمام سنین باشد. از رایج‌ترین علت این عارضه می‌توان به التهاب ناشی از بلند کردن ناصحیح اجسام سنگین، انعطاف‌پذیری ضعیف، پوشیدن کفش نامناسب، ضعف عضلانی، شروع تمرینات بدنسازی پرفشار بدون گرم کردن بدن و مشکلات ساختاری زانو از قبیل آرتروز، پارگی غضروف و آسیب رباط‌ها اشاره نمود. افرادی که مشکلات التهاب در زانوها را دارند اغلب پاسخ خوبی به فیزیوتراپی، دارو و توانبخشی می‌دهند و اکثر آن‌ها معولا نیازی به جراحی ندارند. اما درمان آسیب‌های ناشی از مشکلات ساختاری  مستلزم نوعی جراحی یا جراحی آرتروسکوپی است.

قبل از اقدام هر نوع درمان خانگی، مصرف مکمل‌های غذایی و یا سایر درمان‌های جایگزین باید با پزشک مشاوره کرد. برخی از مکمل‌ها ممکن است با داروهای دیگر فعل و انفعال ایجاد کرده و یا  با عوارض جانبی همراه باشد. پیدا کردن علت زانودرد از اهمیت فراوانی برخوردار است. در چنین شرایطی جهت یافتن احتمالات خطیر شاید به آزمایش خون و اشعه ایکس نیاز باشد. هرچه زودتر ریشه مشکل پیدا شود، بیمار سریع‌تر در مسیر بهبودی قرار خواهد گرفت. دکتر حمید روشندل پس از تشخیص علل زانو درد شما و مشاهده جواب تصویر برداری،با روش های درمانی موثر و مناسب از جمله فیزیوتراپی به شروع درمان بیمار اقدام می کند.

برای کسب اطلاعات بیشتر و یا رزرو نوبت با شماره تلفن‌های 02166595897 و 02166595896   تماس حاصل فرمایید.

6 علت رایج و علائم زانو درد


6 علت رایج و علائم زانو درد6 علت رایج و علائم زانو دردهمانطور که قبلا اشاره کردیم، زانو بزرگ‌ترین مفصل در بدن است. از بزرگترین وظایف این اندام می‌توان به امکان خم و صاف کردن پاها اشاره کرد. معمولا دلایل احتمالی زیادی پشت مشکلات مفصلی که ممکن است برای یک فرد رخ دهد وجود دارد. در این قسمت به معرفی 6 علت رایج زانو درد همراه با علائم و نشانه‌های آن‌ها و همچنین نکات درمانی هریک اشاره می‌کنیم:

استفاده بیش از حد و تاندونیت

هنگامی که یک تاندون اطراف زانو به‌دلیل استفاده مداوم و مکرر از زانوها دچار تحریک و التهاب می‌شود شروع به آسیب دیدن می‌کند. ناحیه آسیب دیده معمولا متورم شده و یا یک برجستگی در امتداد تاندون شکل می‌گیرد. افزایش درد حین حرکت دادن یا خم کردن زانوها از نشانه دیگر عارضه تاندونیت می‌باشد.

بیومکانیک‌ها

انجام نادرست فعالیت فیزیکی می‌تواند منجربه آسیب‌های حاد یا مزمن شود. شکل و روش مناسب فعالیت‌هایی نظیر راه‌رفتن یا انجام تمرینات مقاومتی نقش عمده‌ای در پیشگیری از فشار و کشیدگی مفاصل دارد. اگر معمولا زانودرد ندارید اما در طول انجام ورزش تا حدودی احساس درد در زانو می‌کنید حتما نحوه انجام ورزش‌ها را بررسی کنید. در حین انجام حرکات لانژ یا اسکات، زانوها نباید به داخل خم شده یا جلوتر از انگشتان پاها قرار داشته باشند.

درد غضروف

وقتی افراد درخصوص پارگی غضروف صحبت می‌کنند معمولا به پارگی مینیسک اشاره می‌کنند. آسیب‌های مینیسک یکی از رایج‌ترین علل زانودرد در بین افراد فعال می‌باشد. این عارضه می‌تواند در حین انجام هر فعالیتی که ممکن است موجب پیچ خوردن یا چرخیدن زانو شود رخ دهد. علائم پارگی مینیسک عبارتند ازشنیدن صدای ترق ترق ، پاپ یا تق تق در عمق زانو. این صدا معمولا در شروع کار، توقف، تغییر موقعیت سریع و یا تغییر ناگهانی در جهت در زانوها شنیده می‌شود. این اتفاق ممکن است هنگام انجام اسکات کوتاه ( خم کردن بیش از حد پاها و نزدیک کردن تنه به زمین) و یا بلند شدن به شکل ناصحیح از صندلی رخ دهد.

رباط کشیده شده

 کشیدگی، تضعیف و یا پیچ خوردن یک رباط موجب می‌شود رباط، شکل و سفتی طبیعی خود را از دست بدهد. این امر در نهایت منجربه  بی‌ثباتی مفصل زانو می‌شود. هنگامی که رباط زانو نظیر رباط صلیبی جلویی دچار آسیب می‌شود موجب شکل‌گیری تورم و اختلال عملکردی زیاد می‌شود.

درد عضلات

کشیدگی یا پارگی عضله اطراف مفصل زانو موجب درد در ناحیه آسیب‌دیده شده و نقاط خاص عضلات شکمی و پیوندگاه عضلانی را مورد توجه قرار خواهد داد. اگر عضلات همسترینگ، کشاله ران و عضلات چهارسر ران دچار کشیدگی شوند به احتمال زیاد موجب درد در نواحی اطراف زانو می‌شوند.

آرتروز

غضروف‌هایی که استخوان‌های بلند را می‌‌پوشانند (معروف به غضروف هیالین هستند و با غضروف‌های فیبروکارتیلاژ یا مینیسک متفاوت می‌باشند) به مرور زمان دچار تخریب شده و موجب درد در عمق زانو می‌شوند. ساییدگی و پارگی غضروف شرایط طبیعی است اما بیماری آرتروز ممکن است با مواردی نظیر تغییر وزن یا چاقی مفرط زودتر بروز کرده و پیشرفت کند.

تشخیص درد داخل زانو

تشخیص دقیق پزشک  در درمان درد داخل زانو بسیار حائز اهمیت است. بنابراین اگر زانوی فردی سابقا در معرض تروما یا آسیب دیگر بوده بهتر است حتما با پزشک در میان بگذارد. سن و فعالیت‌هایی که فرد انجام می‌دهد می‌توانند عامل تعیین کننده علل درد در درون زانو باشند. پس فراموش نکنید درخصوص شغل یا فعالیت‌هایی که انجام می‌دهید و ممکن است به زانو آسیب برساند با پزشک درمیان بگذارید. پزشک برای تشخیص ساختارهای داخل زانو و همچنین تعیین آسیب غضروف و رباط‌هایی که ممکن است علت درد درون زانو باشند به آزمایشات تصویربرداری نظیر اشعه ایکس یا ام آر آی متوسل خواهد شد. از این طریق می‌توان تشخیص داد که آیا رباط صلیبی قدامی یا مینیسک بیمار دچار کشیدگی یا پارگی شده یا خیر.

درمان‌های تسکین درد زانو کدامند؟


درکنار درمان‌های خانگی که جهت تسکین درد توسط پزشک به بیمار توصیه می‌شوند موارد دیگری هم وجود دارند که بیمار باید درخصوص انجام دادن یا ندادن آن‌ها اطلاعات کافی داشته باشد .

عدم استراحت زیاد

عدم استراحت زیاداستراحت زیاد می‌تواند عضله را تضعیف و موجب تشدید درد شود. برنامه ورزشی که برای زانو بی‌خطر است را پیدا کرده و آن را انجام دهید. اگر مطمئن نیستید که چه حرکتی برای شما سالم است و یا چه میزان می‌توانید ورزش کنید با پزشک یا متخصص فیزیوتراپی مشاوره کنید.

انجام سرما و گرمادرمانی

انجام سرما و گرمادرمانیاستفاده از پدهای گرمایشی در حین درازکشیدن، از سفت شدن مفصل جلوگیری می‌کند. قرار دادن کیسه یخ ژله‌ای یا کمپرس آب سرد به دور زانو به کاهش درد و تورم کمک می‌کند. بهتر است پدهای سرما و گرما را به طور متناوب استفاده کنید. معمولا توصیه می‌شود در طول 24 ساعت اولیه بعد از آسیب بیشتر از سرمادرمانی استفاده کنید.

افتادن را ریسک نکنید

افتادن را ریسک نکنیدزانوی دردناک و ناپایدار می‌تواند خطر افتادن را بیشتر و به‌مراتب زانو را درمعرض آسیب قرار دهد. با اطمینان از میزان روشنایی خانه، استفاده از نرده و پلکان و همچنین استفاده از نردبان محکم یا چهارپایه برای برداشتن اقلامی که در قفسه‌های بلند هستند می‌توان خطر افتادن را به حداقل رساند. نباید از استفاده‌ی وسایل کمکی برای راه‌رفتن خجالت کشید. استفاده از عصا یا چوب دستی هنگام راه رفتن می‌تواند فشار کمتری را به پاها وارد کند. آتل و زانوبند می‌تواند به پایداری کمک کند.

طب سوزنی را انجام دهید

طب سوزنی را انجام دهیدطب سنتی چینی که شامل تزریق سوزن‌های بسیار نازک به نقاط خاص بدن است در بسیاری از موارد جهت تسکین انواع دردها بکار رفته و ممکن است برای علاج درد زانو نیز موثر باشد.

به مفاصل فشار وارد نکنید

به مفاصل فشار وارد نکنیدورزش‌های پر فشار می‌توانند بیشتر به زانوی دردناک آسیب وارد کنند. از انجام ورزش‌های پرفشار نظیر دویدن، پریدن، کیک بوکسینگ، لانژ و اسکات عمیق که فشار زیادی به زانوها وارد می‌کنند خودداری کنید چراکه این قبیل ورزش‌ها موجب تشدید درد شده و اگر به درستی انجام نشوند می‌توانند به زانوها آسیب وارد کنند.

پوشیدن کفش‌های مناسب برای سلامت زانوها مهم هستند

پوشیدن کفش‌های مناسبپوشیدن کفش‌های حمایتی و راحت با ایجاد تراز و تعادل در پاها از وارد شدن فشار به مفصل زانو پیشگیری می‌کنند. بنابراین هیچ جای تعجبی ندارد که پوشیدن کفش‌های پاشنه بلند یکی از علت‌های شایع زانودرد باشد. با پوشیدن کفش پاشنه بلند، بیشتر وزن بدن به جلوی پاها منتقل شده و درنتیجه عضلات چهارسر ران برای صاف نگداشتن زانوها متحمل فشار بیشتر می‌شوند. این شرایط درنهایت منجربه زانودرد می‌شود. بنابراین هرچه پاشنه کفش به زمین نزدیک‌تر باشد عضلات چهارسر ران برای حفظ ثبات و پایداری، کمتر تحت فشار بوده و زانوها راحت‌تر خواهند بود. پوشیدن کفش‌های مناسب برای ورزش نکته بسیار مهمی است. " اگر قصد دارید ورزش دو یا شکل جدید ورزش ایروبیک را شروع کنید با تهیه کفش ورزشی مناسب از فروشگاه‌ کالاهای ورزشی می‌توانید به مشکلات زانو کمک کرده و مسلما خطر مشکلات ناشی از پوشیدن کفش‌های نامناسب را کاهش دهید."

دارو

داروداروجهت درمان درد زانو، مصرف داروهایی نظیر ایبوپروفن (ادویل) بهتر از استامینوفن (تیلنول) می‌باشد. اگر معده شما مشکلی ندارد به مدت 10 تا 14 روز بدون وقفه دارو مصرف کنید. این "روش موثرتر از قطع دارو و شروع مجدد است." تزریق مستقیم کورتیکواستروئیدها به داخل مفصل، به دلیل کاهش التهاب به تسکین درد زانو کمک می‌کنند. لازم به ذکر است که این داروها به‌صورت موقت تاثیرگذار هستند. تزریقات مکرر کورتیکواستروئیدها موجب تخریب غضروف می‌شوند به همین دلیل پزشکان معمولا تزریق این نوع داروها را به 3 تا 4 بار در سال محدود می‌کنند.

برخی مواقع می‌توان یکی از راه حل‌های سریع را جهت تسکین درد داخل زانو بکار برد:

فیزیوتراپی برای زانودرد

فیزیوتراپی برای زانودرداگر زانوی شما درد می‌کند، در اسرع وقت جهت معاینه با پزشک مراقبت‌های اولیه قرار ملاقات بگذارید. هرچه زودتر علت درد تشخیص داده شود، زودتر می‌توان زانو را درمان و تسکین یافت. بهترین کاری که پزشک می‌تواند انجام دهد این است که بیمار را به متخصصی ارجاع دهد که بتواند تمرینات تقویتی خاص را ارائه دهد. هر چه زودتر تمرینات را شروع کرده و عضلات زانوها را تقویت کنید شانس دوری از جراحی بیشتر خواهد بود. درحقیقت، فیزیوتراپی همانند جراحی زانو، برای افرادی که دچار آرتروز و یا پارگی غضروف شدند نقش عمده‌ای در تسکین درد و بهبود دامنه حرکات زانو دارد. پزشکان فیزیوتراپی برای افزایش جریان خون به ناحیه زانو و تسریع روند بهبود از روش‌های مختلف درمانی نظیر دستکاری و ماساژ بافت نرم یا درمان‌های اولتراسوند از قبیل شاک ویو و لیزر استفاده می‌کنند.


پلاسمای غنی از پلاکت

پلاسمای غنی از پلاکتدر این روش، از رگ دست  بیمار مقداری خون گرفته می‌شود، طی مراحلی پلاسمای آن جداشده و همراه با پروتئین‌های متمرکز موسوم به فاکتور رشد به مفصل تزریق می‌شود. پلاسمای غنی از پلاکت ( پی آر پی) معمولا جهت درمان رگ به رگ شدن یا پیچ‌خوردگی در ورزشکاران بکار می‌رود. شواهد اولیه حاکی از آن است که این روش را می‌توان جهت درمان زانودرد بکار برد. اگر این روش در مطالعات بسیار حمایت و تایید شود ظرف چند سال آینده بسیار رواج خواهد یافت. ناگفته نماند که بسیاری از پزشکان درکنار روش پی آرپی از مزایای اوزون تراپی نیز بهره می‌برند.

ورزش‌های دردزانو

هر ورزشی که موجب خم شدن شدید زانوها شود می‌تواند علت آسیب و دردزانو باشد. انجام سریع هر حرکت ورزشی ناآشنا منتهی به مشکل خواهد شد. بافت‌ها برای بهبود به زمان نیاز دارند. پارگی‌های خیلی کوچک ناشی از استفاده بیش از حد زانوها می‌توانند موجب درد شوند. برنامه تمرینی نامتعادل می‌تواند برای زانوها سخت وخطرناک باشد. طبق اظهارات مربی ارشد Reebok ؛ جان جی ولدریج؛ هنگام پیاده‌روی، از برخی از عضلات بیشتر استفاده می‌شود. این درحالی است که از عضلات دیگر ممکن است هیچ استفاده‌ای نشود . این عدم تعادل می‌تواند به مفاصل مرتبط فشار وارد کند. این فکر که مشکلات زانو اجتناب‌پذیر هستند را باید را از سر خارج کرد. حرکات ورزشی کراس، کششی و تقویتی می‌توانند کمک کنند زانوها دچار درد نشوند. با وجود این‌که زانودرد باید همیشه توسط پزشک مورد بررسی قرار گیرد تا از آسیب، آرتروز زودرس و یا مشکلات جدی دیگر پیشگیری شود اما خبر خوب این است که زانودردهای ناشی از استفاده بیش از حد از زانوها معمولا با یخ، استراحت و ورزش‌های کنترل شده که بهبود را ارتقاء می‌دهند قابل درمان هستند. انجام ورزش‌هایی که در این قسمت معرفی می‌کنیم می‌توانند به کاهش زانودرد کمک کنند:

بلند کردن پای چپ در حالت صاف

بلند کردن پای چپ در حالت صافبرای انجام این نرمش:

  • برای شروع، به پشت بخوابید، پای راست را کاملا صاف دراز کنید. پای چپ را خم کرده و کف پا را روی زمین قرار دهید.
  • برای راست کردن زانو، ران پای راست را منقبض کنید (قفل نکنید). خیلی آرام پا را بلند کنید تا جایی‌که زانوی هر دو پا موازی هم باشند. سپس آرام پایین بیاورید.
  • این نرمش را 8 تا 12 بار تکرار کنید. هر سمت بدن را در 2 ست انجام دهید.

برای پیشرفت: در حالی‌که پا در موقعیت بالا قرار دارد تا شماره 35 بشمارید و خود را در این حالت حفظ کنید.

نشستن روی دیوار

نشستن روی دیواربرای انجام این ورزش:

  • در حالتی که یک توپ ورزشی تقریبا 25 اینچی( تقریبا 70 سانتی‌متری) را به دیوار تکیه دادید و کمر را به توپ بچسبانید.
  • پاها را به اندازه عرض شانه‌ها ازهم باز کرده و کمی از دیوار فاصله بگیرید. بدن باید کاملا صاف باشد.
  • خیلی آرام زانوها را خم کرده و بدن را پایین کشید تا جایی‌که ران‌پاها در راستای کف زمین باشند. زانوها باید بالای پاها باشند نه جلوی پاها. برای پیشگیری از حرکت زیاد کمر به جلو و عقب، عضلات شکم را منقبض کنید.
  • در حالی‌که نیم تنه در موقعیت پایین است چند لحظه صبر کنید و سپس آرام کمر را به سمت بالا حرکت دهید. این نرمش را در 2 ست 8 تا 12 تایی تکرار کنید.
  • برای پیشرفت: مدت مکث را تا شماره 3، 5 و حتی 10 افزایش دهید.

پل

پلبرای انجام این نرمش:

  • به پشت دراز بکشید، دستها را در کنار بدن و کف دست‌ها رو به بالا قرار دهید.
  • هر دو زانوها را خم کرده و کف پاها را روی زمین قرار دهید. با کمک عضلات شکمی و گلوتئال (عضلات باسن) و در یک حرکت آرام و کنترل شده، نیم تنه و لگن را از زمین بلند کنید.
  • در حالی که نیم تنه در موقعیت بالا است، باسن را منقبض کرده و سپس به آرامی پایین بیاورید. در طول انجام نرمش، فشار باید روی شانه‌ها باشد نه روی سر. سعی کنید با دستان خود به زمین فشار وارد نکنید.
  • احساس گرفتگی در عضلات همسترینگ نشانه درگیر شدن سخت عضلات با حرکت ورزشی است. برای تسکین سفتی عضلات، خیلی آرام نیم تنه و لگن را پایین‌تر بیاورید. این ورزش را در 2 ست 8 تا 12 تایی تکرار کنید.
  • برای پشیرفت: در حالی‌که نیم تنه و لگن در موقعیت بالا قرار دارد، تا شماره 35 بشمارید و خود را در این حالت نگهدارید.

بلند کردن یک ساق پا

بلند کردن یک ساق پابرای انجام این ورزش:

  • از یک صندلی کمک بگیرید و یا پشت به دیوار بایستید. پای راست را به سمت عضلات همسترینگ بلند کنید تا جایی‌که ساق پا در راستای زمین باشد.
  • از مچ پای چپ کمک گرفته وسپس روی انگشتان پاها بدن را بلند کنید. سپس خیلی آرام بدن را پایین بیاورید. این نرمش را 8 تا 12 بار تکرار کنید.
  • کشش نهایی: با پای راست یک قدم به جلو بروید، پای چپ را صاف و پاشنه پا را روی زمین قرار دهید تا کشش ملایم در ساق پا ایجاد کنید. به اندازه 6 تا 8 نفس آهسته و عمیق خود را در این موقعیت حفظ کنید. سپس این نرمش را تکرار و در سمت دیگر بدن کشش ایجاد کنید. هر سمت بدن را در 2 ست تکرار کنید.
  • برای پیشرفت: یک ست به نرمش اضافه کنید و برای ایجاد تعادل دستها را روی ران پاها قرار دهید.

کشش عضلات چهارسر ران

کشش عضلات چهارسر رانبرای انجام این نرمش:

  • به پهلو دراز بکشید، شانه‌ها و ران‌ها باید روی هم یا مقابل هم باشند. پایی که در بالا قرار دارد را با دست بالایی به سمت باسن بکشید.
  • اگر در انجام این نرمش مشکل دارید با کمک حوله یا یک تی شرت پا را بکشید. لزومی ندارد که پا به باسن برسد. تا حدی که به جای درد، احساس کشش ملایم بکنید کافی است.
  • زانوها باید تراز باشند. در حالی‌که ران‌‌‌‌‌‌‌‌‌ پاها روی هم قرار دارند، خیلی آهسته زانوی بالایی را به پشت زانوی دیگر بکشید.
  • به اندازه 6 تا 8 نفس عمیق و آهسته خود را در این حالت حفظ کنید. این نرمش را برای هر سمت بدن 2 تا 3 بار تکرار کنید.

تعویض زانو

تعویض زانواگر گزینه‌های کم تهاجمی در درمان زانودرد موثر نبودند، باید به فکر جراحی بود. جراح، انتهای استخوان فمور و تیبیا (استخوان‌های فوقانی و تحتانی)، جایی که با یکدیگر تلاقی دارند را روکش کرده و غضروف آسیب دیده را با ایمپلنت‌های پلاستیکی و فلزی تعویض می‌کند. با وجود این‌که جراحی تعویض زانو یکی از جدی‌ترین گزینه‌های درمانی است اما توانایی بالارفتن را به بیمار بازمی‌گرداند.